Phần lớn nội dung về nấu ăn được làm trong những căn bếp rộng, với đủ dụng cụ và đủ thời gian. Người xem về nhà, mở cái bếp một mét rưỡi của mình sau một ngày làm việc, và không biết bắt đầu từ đâu.
Nấu được mỗi ngày trong điều kiện chật và gấp là một bài toán khác, và nó giải được — nhưng bằng cách tổ chức, không bằng kỹ thuật nấu.
Sắp xếp một cái bếp chật
Nguyên tắc: mặt bàn là tài nguyên khan hiếm nhất, nên mọi thứ không dùng hằng ngày phải rời khỏi đó.
Bốn việc cụ thể:
Chia mặt bàn thành ba vùng — vùng sơ chế, vùng cạnh bếp, vùng để đồ bẩn. Nếu chỉ có một khoảng nhỏ thì ít nhất giữ cho vùng sơ chế luôn trống trước khi bắt đầu.
Treo lên tường những gì dùng hằng ngày — dao, muôi, thớt. Ngăn kéo tốn thời gian mở tìm; thanh treo thì không.
Gia vị dùng thường xuyên để trong tầm với của tay thuận, các thứ còn lại cất đi. Phần lớn người dùng đi dùng lại khoảng sáu tới tám loại.
Dùng chiều cao. Kệ nhiều tầng, giá treo dưới tủ, hộp xếp chồng — trong bếp nhỏ, không gian nằm ở phía trên.
Nguyên liệu nền: mua một lần, dùng nhiều bữa
Việc nấu nhanh phụ thuộc vào chỗ có sẵn gì, nhiều hơn là vào kỹ năng.
Nhóm để được lâu: gạo, mì, bún khô, trứng, đậu khô hoặc đóng hộp, cá hộp, hành tỏi, gừng, nước mắm, dầu, gia vị khô.
Nhóm để được vài tuần trong tủ lạnh: cà rốt, bắp cải, khoai tây, bí, hành tây — nhóm rau củ cứng.
Nhóm mua theo ngày: rau lá, thịt cá tươi.
Cách này giảm hẳn số lần đi chợ và giảm đồ bỏ đi. Với một tủ có sẵn nhóm một và hai, bạn luôn nấu được một bữa kể cả khi về muộn và không kịp mua gì.
Cấu trúc một bữa nấu nhanh
Thay vì nhớ công thức, nhớ một cấu trúc rồi thay nguyên liệu:
Một nguồn đạm + một loại rau + một cách nấu + một loại nước chấm hoặc gia vị.
Từ khuôn này, với năm loại đạm, năm loại rau và ba cách nấu, bạn có hàng chục bữa khác nhau mà không cần công thức nào.
Ba cách nấu nhanh nhất trong bếp nhỏ: xào ở lửa lớn, luộc hoặc hấp, và kho trong một nồi. Cả ba đều dùng một dụng cụ và ít bát đĩa.
Rút ngắn bằng chuẩn bị trước
Ba việc làm một lần cho vài bữa:
Sơ chế sẵn nhóm rau củ cứng — gọt, cắt, cất hộp. Mất hai mươi phút và tiết kiệm mười phút mỗi bữa trong bốn năm ngày.
Nấu sẵn một nồi nền — nước dùng, thịt kho, đậu hầm. Dùng cho hai ba bữa theo các cách khác nhau.
Chia phần và cấp đông. Thịt cá mua về chia ngay theo khẩu phần rồi đông, thay vì đông cả tảng rồi phải rã hết mỗi lần.
Điểm quan trọng: chuẩn bị trước không phải nấu sẵn cả tuần. Nấu sẵn bảy bữa thì tới ngày thứ tư không ai muốn ăn nữa. Chuẩn bị nguyên liệu thì linh hoạt hơn nhiều.
Khâu dọn dẹp
Với nhiều người, đây mới là phần làm họ ngại nấu — không phải việc nấu.
Bốn cách giảm:
Rửa trong lúc nấu. Trong lúc chờ nước sôi, chờ món kho, rửa những gì đã dùng xong. Tới lúc ăn thì bếp gần như sạch.
Ưu tiên món một nồi. Số dụng cụ dùng quyết định thời gian dọn nhiều hơn độ phức tạp của món.
Lót giấy hoặc dùng nồi chống dính cho các món dễ bám.
Đổ dầu mỡ thừa vào hộp bỏ đi, không đổ xuống bồn. Vừa tránh tắc vừa đỡ phải xử lý sau.
Những gì không đáng mua
Trong bếp nhỏ, mỗi món chiếm chỗ phải trả giá bằng chỗ của món khác:
Bộ dao nhiều món. Một con dao lớn tốt và một con dao nhỏ làm được hầu hết mọi việc.
Các thiết bị chỉ làm một việc — máy cắt trứng, máy làm một loại món. Dùng vài lần rồi chiếm tủ nhiều năm.
Bộ nồi đầy đủ. Một chảo sâu lòng, một nồi vừa, một nồi nhỏ là đủ cho phần lớn bữa ăn gia đình.
Gia vị mua vì một công thức. Mua lọ nhỏ nhất, hoặc bỏ qua món đó.
Nếu chỉ có ba mươi phút mỗi tối
Một nhịp chạy được:
Vo gạo và bật nồi cơm trước, rồi mới làm việc khác — nồi cơm chạy song song, không cần trông.
Trong lúc cơm chín: sơ chế và nấu một món mặn bằng cách xào hoặc kho.
Luộc hoặc xào nhanh một món rau trong năm phút cuối.
Rửa dần trong các khoảng chờ.
Ba mươi phút là đủ cho một bữa cơm gia đình đầy đủ, với điều kiện tủ đã có sẵn nhóm nguyên liệu nền và rau củ đã được sơ chế từ cuối tuần. Phần tổ chức đó mới là thứ quyết định, không phải tốc độ tay.
Bếp nhỏ nên sắp xếp thế nào?
Giữ mặt bàn trống nhất có thể, treo lên tường những gì dùng hằng ngày, để sáu tới tám loại gia vị hay dùng trong tầm với, và tận dụng chiều cao.
Nên trữ sẵn những nguyên liệu gì?
Nhóm để lâu như gạo, mì, trứng, đậu, cá hộp, hành tỏi, gia vị; và nhóm rau củ cứng để được vài tuần trong tủ lạnh.
Chuẩn bị trước có phải nấu sẵn cả tuần không?
Không — nấu sẵn bảy bữa thì tới ngày thứ tư không ai muốn ăn. Chuẩn bị nguyên liệu sơ chế sẵn thì linh hoạt hơn nhiều.
Làm sao giảm khâu dọn dẹp?
Rửa trong các khoảng chờ khi nấu, ưu tiên món một nồi, và nhớ rằng số dụng cụ dùng quyết định thời gian dọn hơn độ phức tạp của món.
